Dnia 30 września 2025 r. Archiwum Państwowe we Wrocławiu Oddział w Jeleniej Górze zorganizowały obchody „Dnia archiwisty”, których głównym punktem była sesja naukowa nt. „Pionierzy Jeleniej Góry 1945–1950. Sylwetki wybitnych postaci”, zorganizowana przy współpracy z Karkonoskim Towarzystwem Naukowym, Muzeum Karkonoskim w Jeleniej Górze, Towarzystwem Przyjaciół Jeleniej Góry i Książnicą Karkonoską w Jeleniej Górze, która użyczyła swojej sali konferencyjnej na to wydarzenie i zorganizowała wystawę publikacji odnoszących się do pierwszych lat polskiej obecności pod Karkonoszami w latach 1945-1950.
Sesja, której otwarcie nastąpiło o godz. 16:00, rozpoczęła się od wręczenia medalu „Amicus archivi”, jakim jeleniogórski Oddział Archiwum Państwowego od 2020 r. honoruje osoby szczególnie zasłużone w regionie na polu archiwalnym. Tym razem medal wręczono Pani Katarzynie Han – archiwistce Urzędu Miejskiego Jeleniej Góry. Jest to dowód uznania za Jej fachowość i kompetencje, niezwykle rzetelne prowadzenie archiwum zakładowego oraz bezprzykładną współpracę z Archiwum Państwowym. Dzięki swoim przymiotom osobistym, profesjonalizmowi na zajmowanym stanowisku oraz sumienności i dociekliwości doprowadziła do zabezpieczenia i przekazania do państwowego zasobu archiwalnego wiele cennych materiałów aktowych. Pani Han otrzymała medal, list gratulacyjny oraz wydawnictwa okolicznościowe.
Dalszą część spotkania moderował dr Marek Szajda z Ośrodka „Pamięć i Przyszłość” we Wrocławiu. W ramach sesji naukowej wygłoszono siedem następujących referatów (dwa z nich przygotowane i zaprezentowane zostały przez pracowników jeleniogórskiego Archiwum):
- prof. dr hab. Krzysztof A. Kuczyński (Uniwersytet w Łodzi): Z kagankiem polskiej nauki i sztuki. Z jeleniogórskich lat (1946–1948) profesora Stefana M. Kuczyńskiego.
- Janusz Skowroński (były dyrektor Muzeum Miejskiego „Dom G. Hauptmanna” w Jagniątkowie): Zdzisław Straszak – z Tabaką do Hauptmanna.
- dr Agata Tumiłowicz-Mazur (New York University): Miasto utkane jej ręką, czyli opowieść o Eugenii Triller.
- dr Marek Szajda (Ośrodek „Pamięć i Przyszłość” we Wrocławiu): Józef Sykulski rodem z Końskich. Zarys biografii autora książki „Liczyrzepa zły duch Karkonoszy i Jeleniej Góry".
- Karolina Sauer (Archiwum Państwowe we Wrocławiu Oddział w Jeleniej Górze): Stanisław Bernatt, pomiędzy morzem i górami.
- Andrzej Mateusiak (PTTK Oddział „Sudety Zachodnie” w Jeleniej Górze): Z plecakiem w Karkonosze – pionierzy polskiej turystyki po 1945 r.
- dr Ivo Łaborewicz (Archiwum Państwowe we Wrocławiu Oddział w Jeleniej Górze): Stefan Górka, czyli początki jeleniogórskiej oświaty, kultury i samorządu.
Referatów wysłuchało ponad 40 osób, którzy następnie wzięli udział w zajmującej dyskusji, jaka – po zakończeniu sesji – przeniosła się do kuluarów, a nawet i poza nie.
Archiwum planuje wydanie tekstów wszystkich wystąpień w odrębnej publikacji, najprawdopodobniej jako suplement do „Rocznika Jeleniogórskiego”.
Opracowanie: dr Ivo Łaborewicz
Fotografie: Paula Pokrątka-Szyszka

